Laatste nieuws:
Marlies Van Tichelen aan het woord
Marlies Van Tichelen aan het woord

Marlies Van Tichelen aan het woord

Marlies Van Tichelen houdt zich bezig met heemkunde. Zij is werkzaam in het Nationaal Museum van Douane en Accijnzen in Antwerpen en is lid van de Koninklijke Heemkundige Kring Essen. Zij is conservator van het Gerard Meeusen-museum van Essen dat na een grondige renovatie haar deuren op 11 september opnieuw opent.

Waar komt de interesse voor heemkunde vandaan?

Als klein meisje was ik al geïnteresseerd in alles wat te maken had met geschiedenis. Hoe de mensen vroeger leefden, wat ze aten, wat ze droegen als kleding, enzovoort. Ik heb steeds gedroomd om archeoloog te worden, maar in de tijd dat ik naar het middelbaar ging hadden we een gesprek met het PMS om de verdere studies te bepalen. Toen die hoorde dat ik geschiedenis en meer bepaald archeologie wou studeren raadde die dat af: “maar meisje daar verdien je je boterham niet mee.” Professor of assistent van ja, maar zo zijn er maar een paar. Of je moet al een zeer belangrijke ontdekking doen. Het advies was geschiedenis gaan geven, maar lesgeven zag ik dan weer niet zitten. Dan ben ik maar gewoon gaan werken, maar ik heb heel wat cursussen gevolgd bij Davidsfonds, maar vooral bij Amarant, een vzw gespecialiseerd in cursussen, uitstappen en reizen betreffende kunst en geschiedenis. Ik ben bij de prehistorie begonnen, dan de oudheid en dat was zo interessant dat ik daar ben blijven hangen. Ik heb hiërogliefen leren schrijven, ook wat spijkerschrift en veel geleerd over de Assyriërs, Egyptenaren, Romeinen, Etrusken, Kelten en Vikingen. In het najaar ga ik weer een reeks lessen over de Oude Grieken volgen.

Hoe ligt jouw job ten aanzien van conservator zijn?

Ik kan dat gebruiken voor de uitoefening van mijn werk , ik heb bij Joris Mathysen, onze voorzitter, een cursus oud handschrift gevolgd, speciaal om oude wetten te kunnen lezen die uitgevaardigd werden ten tijde van Maria-Theresia van Oostenrijk. We spreken dan helft 18e eeuw. De taal was Frans of Oud-Nederlands en de wetten werden op de kerkdeuren geplakt, zodat de bevolking ze kon lezen, tenminste als ze konden lezen. Deze taalkennis kan ik goed gebruiken bij het lezen van oude geschriften.

Hoe ben je conservator van het Gerard Meeusen-museum geworden?

Begin de jaren ’80 organiseerde de Heemkundige Kring Essen tentoonstellingen in de oude Kiekenhoeveschuur die nu afgebroken is. Maria Anthonissen deed dat met een aantal medewerkers en dan heb ik eens gevraagd of ik mocht komen helpen. “Jot” zei Maria en zo ben ik er ingerold. Dat is begonnen met de jaarlijkse exposities waar ik onder meer figureerde als Celestientje Smeyers in haar winkeltje en in 1990 of 1991 organiseerde ik zelf een tentoonstelling over “Smokkel”. Zonder het goed te beseffen zat ik in de raad van bestuur van de Heemkundige Kring en hielp ik ook op Tweede Paasdag in het Gerard Meeusen-museum en was ik gids. Zo’n zestal jaar geleden wou Maria stoppen met conservator zijn en het overlaten aan een jonger iemand . Maria en ik kennen elkaar al vrij lang en zo nam ik haar taak over. (Maria weet immers hoe ze me moet aanpakken.)

De voorbije twee jaar was het museum gesloten en er werd hard in gewerkt.

In feite is het museum in essentie hetzelfde gebleven. Maar er was maar één ingang langs een kleine trap naar de hoogste verdieping van het gemeentehuis. Voor de veiligheid en de toegankelijkheid voor rolstoelgebruikers moest een tweede toegang gecreëerd worden en dat heeft de gemeente dan gedaan. De mensen kunnen nu met de lift naar boven en de niveau¬ver-schillen werden aangepast. Ik ben de technische dienst van de gemeente heel dankbaar dat ze die werken gedaan hebben. Het volgende grote werk was het schilderwerk, want het museum kon na 60 jaar wel een likje verf gebruiken.

Heemkundige Kring Essen - Vrijwilligers Gerard Meeusen Museum
Vrijwilligers die meewerkten aan de opfrissing van het museum

De kamers konden we niet anders opstellen want alles was zojuist gepast dat er geen plaats was om te reorganiseren. Wat we wel gedaan hebben is nagegaan welke spullen we al dan niet nog nodig hebben of een andere plaats moesten krijgen.
Het schilderen was niet vanzelfsprekend want we zaten met een nokken. We waren ook aanvankelijk maar met twee personen die schilderden: Jef Scheepers en ikzelf (want je kan oudere mensen toch niet op een ladder laten staan). Onze medewerkers waren Carla Mennes, Maria Meeusen, Elly Naulaerts, Jef Scheepers en nadien is er Eddy Van Der Mast bijgekomen, de man met de gouden handen. We hebben op een gegeven moment besloten, omdat het niet snel vorderde aan een halve dag per week, het aan een externe schilder uit te geven. Zo konden we in het voorjaar met de rest beginnen: de inrichting. Er zijn 2 nieuwe kamers bijgekomen, eerst is er de inkomhal met alles wat met de grens te maken heeft: grensstation en douane. De tweede is de voormalige fractiekamer die nu kamer van de archeologie geworden is , waarbij bodem¬vondsten uit de omgeving en weldra ook van Essen zelf ten toon gesteld worden.

Is er nog veel belangstelling voor het museum, staat het niet te veel in de schaduw van het Karrenmuseum?

Je kan dat niet vergelijken, er bestaat maar één Karrenmuseum in Vlaanderen en een heemkundig museum vindt men in vele gemeenten. Daarbij zit het Karrenmuseum met de Kiekenhoeve in de toeristische sector. Ons grootste aantal bezoekers bestaat uit de schoolgaande jeugd, jaarlijks komen klassen van de Essense lagere scholen naar ons museum. Dan zijn er de groepen, dat kunnen families zijn, verenigingen (bvb Femma’s) uit andere gemeenten. We voorzien telkens een gids. Een nadeel is natuurlijk dat het bezoek alleen kan tijdens de uren dat het gemeentehuis open is, in het weekend is dat al een probleem.

Op 11 september, de Open Monumentendag, wordt het museum plechtig geopend, wat staat er allemaal op het programma?

Om 14 uur zijn er toespraken van Joris Mathysen, voorzitter KHK, en ikzelf als conservator van het museum. Burgemeester Gaston Van Tichelt zal het lint doorknippen waarna iedereen een wandeling door het vernieuwde museum kan maken. Achtereenvolgens komt men in volgende kamers:
Grenskamer: hier zal gewezen douanier Willy Vermeulen zijn belevenissen vertellen. School- en devotiekamer, les van lerares en enkele leerlingen.
Kledingkamer: drietal slanke heksendames showen kleding.
Winkel: gezusters Mous delen snoep uit
Beroepenkamer: hier vertelt Marcel Van Wesenbeeck over de steenoven.
Archeologiekamer: Thomas Dekkers vertelt over de opgravingen.
Oorlogskamer: Ivan Janssens brengt de oorlogen weer tot leven.
In de Boerenkeuken breien Gemma en Rosemarie terwijl Marlies en Frans Schrauwen het bed delen.
In de Goede kamer speelt Julie Adriaensen harp en in de Kapel doet Leo Van Gink de inwijding.

Heb je nog verdere plannen met het museum?

Wat ik nog in gedachten heb is om het Gerard Meeusen-museum wat meer in de kijker te zetten en eens iets speciaals voor de kinderen te doen. Zoals een zoektocht in het museum, kleren laten passen, raadsels laten oplossen,… op een leuke manier het museum leren ontdekken. Misschien ook eens een keertje meer een ‘open deur’ dag houden. Nu is dit traditioneel enkel op Tweede Paasdag.

Een bezoek brengen in groep kan na afspraak via het Heemhuis, tel 03/667.73.90 of via e-mail: heemhuis@skynet.be.
Meer info vind je op de website van de Heemkundige Kring Essen.

Bron en foto’s: De Voorbode

LW

Facebook6
Facebook
Twitter
Visit Us

Eén reactie

  1. Hallo Marlies,wat een leuke verrassing wat ik allemaal te weten kwam via het noordernieuws .Ik kreeg dit nieuws via een mailtje van Sophie .Ik had nog nooit van het Noordernieuws gehoord.Goed werk, waar wij als Heksen van Essen best trots op mogen zijn dat jij een van ons bent.Hopelijk mag je dit werk nog lang met veel plezier gaan beheren voor de Heemkundekring van Essen. H, groetjes van Vonneke van den Uil.